"Osmanlı ve Türkiye Çalışmaları'nda Dijital Beşeri Bilimler Araştırmacıları için Yazılım, Altyapı, Teorik ve Teknik Destek"
Osmanlı–Türkiye çalışmaları için açık kaynak OCR, NER, duygu analizi ve sosyal ağ analizi araçları geliştiriyoruz.
Dijital beşeri bilimler metodolojisi, tarihsel veri modelleme ve araştırma tasarımı süreçlerinde danışmanlık sunuyoruz.
Model eğitimi, veri etiketleme, dijitalleştirme ve altyapı kurulumunda araştırmacılara uçtan uca eşlik ediyoruz.
İzmir Yüksek Teknoloji Enstitüsü Dijital Beşeri Bilimler ve Yapay Zekâ Laboratuvarı, Osmanlı-Türkiye tarihi çalışmaları ve doğal dil işleme uygulamaları konularında bir araştırma çalıştayı düzenlemektedir. Bu çalıştayda tarihi metinlerin dijital analizi, yapay zeka teknolojileri ile tarih araştırmaları ve büyük dil modellerinin tarihsel veriler üzerindeki uygulamaları ele alınacaktır.
Konferans programı ve katılım detayları için takipte kalın.
Ekibimizden Mustafa İlter, Dr. Yasemin Özcan Gönülal, Buket Erşahin, Doğan Evecen, Sezen Karabulut, Selma Tekir, Emre Onuç ve İbrahim Berci'nin "Cross-individual sentiment analysis for historical text processing: detecting author-based relationships in Ottoman-Turkish memoirs" başlıklı çalışması, Oxford University Press bünyesinde yayımlanan saygın "Digital Scholarship in the Humanities" dergisinde yayımlanmıştır.
Dijital beşeri bilimler çalışmalarında metin madenciliği, adlandırılmış varlık tanıma (NER) ve duygu analizi süreçlerini kolaylaştırmak amacıyla laboratuvarımız tarafından geliştirilen web tabanlı veri etiketleme platformu Etykette kullanıma açılmıştır. Platform, tarihi ve modern Türkçe metinlerin yapay zekâ modelleri için etiketlenmesini kolaylaştırmaktadır.
Mersin Üniversitesi ev sahipliğinde, laboratuvarımızın Sempozyum Danışma Kurumu olarak bilimsel katkı sunduğu "Dijital Edebiyat" temalı sempozyum, 15-16 Ekim 2026 tarihlerinde düzenlenecektir. Dijital edebiyat alanındaki güncel çalışmaları ve yenilikçi yaklaşımları tartışmak üzere araştırmacıları bir araya getirmeyi hedefleyen sempozyum için bildiri özetleri, 1 Eylül 2026 tarihine kadar kabul edilmektedir.
Ekibimiz üyelerinden Dr. Yasemin ÖZCAN GÖNÜLAL, uluslararası akademik yayıncılık dünyasına yeni katılan "Sakarya Journal of Digital Humanities" adlı bilimsel derginin Yayın Kurulu üyeliğine davet edilmiştir. Dijital beşeri bilimler alanında literatüre önemli katkılar sunmayı hedefleyen bu yeni derginin yayın hayatında kalıcı bir iz bırakmasını temenni eder; değerli hocamızı bu yeni görevinden dolayı tebrik ederek başarılarının devamını dileriz.
Osmanlıca ve Türkçe metinlerde Duygu Analizi ve Adlandırılmış Varlık Tanıma (NER) modellerimizi huggingface'de yayınladık! Osmanlıca metinlerde duygu analizi için göreve özel eğitilmiş BERTurk tabanlı ilk model olan duygu analizi modellerimizi huggingface sayfamızı ziyaret ederek deneyebilir ve indirebilirsiniz.
Genel Kültür Dersleri Bölümü bünyesinde verilen derslerin dönem sonu değerlendirmelerinde yapay zeka teknolojilerinden yararlanılarak geliştirilmiş kapsamlı bir değerlendirme sistemi hayata geçirilmiştir. Sistem, öğrenci performansını çok boyutlu analiz ederek objektif ve adil değerlendirme imkanı sunmaktadır.
Laboratuvarımız hakkında bilgi edinin
İzmir Yüksek Teknoloji Enstitüsü (İYTE) Dijital Beşeri Bilimler ve Yapay Zekâ Laboratuvarı; beşeri bilimler ile teknoloji arasındaki sınırları aşmayı hedefleyen yenilikçi bir araştırma ortamı sunar. Tarih, dilbilim, edebiyat, bilgisayar bilimleri, coğrafi bilgi sistemleri ve kültürel miras alanlarından uzmanlardan oluşan ekibimizle, Osmanlı–Türkiye çalışmaları için açık kaynak yazılım altyapısı geliştiriyor ve araştırmacılara metodolojik ve teknik destek sunuyoruz.
Geleneksel beşeri bilimler yöntemlerini dijital teknolojilerle birleştirerek dijital beşeri bilimler ve yapay zekâ alanında araştırma projeleri ve akademik yayınlar üretmek; işbirliklerini güçlendirmek ve lisansüstü öğrencilere eğitim ve danışmanlık sunmak.
Teknolojinin beşeri bilimlerle birleştiği bir geleceği şekillendirmek; Osmanlı–Türkiye çalışmaları için ulusal düzeyde uzmanlaşmış, açık kaynak ve sürdürülebilir bir araştırma altyapısı kurmak.
Farklı disiplinlerden uzmanları bir araya getiren disiplinlerarası bir yaklaşımla çok yönlü ve yenilikçi projeler tasarlıyor; seminer, çalıştay ve konferanslarla bilgi paylaşımını teşvik ediyoruz.
Odak alanımız: Lab'ımız, Osmanlı–Türkiye çalışmaları için açık kaynak yazılım altyapısı (OCR, NER, duygu analizi, prosopografi ve sosyal ağ analizi) üreten; alan araştırmacılarına teorik metodoloji ve teknik destek sunan, ulusal düzeyde uzmanlaşmış bir araştırma birimidir.
Bir alana tıkladığınızda ilgili araştırma grubuna gidersiniz.
Koordinatör
İzmir Yüksek Teknoloji Enstitüsü
Doktora: Boğaziçi Üniversitesi, Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi Enstitüsü, 2021
Üye
İzmir Yüksek Teknoloji Enstitüsü
Doktora: Dokuz Eylül Üniversitesi, Türk Dili ve Edebiyatı Bölümü, 2012
Üye
İzmir Yüksek Teknoloji Enstitüsü
Doktora: Kocaeli Üniversitesi, Türk Dili ve Edebiyatı Bölümü, 2021
Üye
Marmara Üniversitesi
Doktora: Hacettepe Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, 2017
Üye
Pamukkale Üniversitesi
Doktora: Hacettepe Üniversitesi, Bilgisayar Mühendisliği Mühendisliği, 2024
Üye
İzmir Yüksek Teknoloji Enstitüsü
Doktora: Hacettepe Üniversitesi, Jeoloji Mühendisliği, 2019
Üye
İzmir Yüksek Teknoloji Enstitüsü
Doktora: Dokuz Eylül Üniversitesi, Bilgisayar Mühendisliği, 2021
Osmanlı–Türkiye çalışmaları için geliştirdiğimiz açık kaynak araçlar ve platformlar
Metin Etiketleme & Dijital Edisyon Platformu
Tarihi ve modern Türkçe metinlerin NER, duygu analizi ve metin madenciliği için yapay zekâ modellerine hazırlanmasını kolaylaştıran web tabanlı veri etiketleme platformu.
Tarihsel Belge OCR Çerçevesi
PDF / TIFF / JPG taramalardan Markdown ve XML çıktısı üreten gelişmiş OCR sistemi. Surya 0.17 + DocLayout-YOLO + UVDoc entegrasyonu, sayfa düzeni tespiti ve eğri sayfa düzeltmesi sunar.
Prosopografi & Sosyal Ağ Platformu
Flask + React + Neo4j tabanlı, tarihi kişi ağı toplama, çift tespit (Levenshtein + BERT), 2D/3D ağ görselleştirme ve R ile istatistiksel analiz sunan Docker tabanlı uçtan uca platform.
NER, Sentiment ve CISA Python Kütüphanesi
Geç Osmanlı dönemi (1900–1950) Türkçe anılarını analiz eden BERTurk tabanlı PyTorch çerçevesi. NER, klasik duygu analizi ve "bireyler arası" duygu analizini (CISA) tek bir API'de sunar.
HuggingFace'de yayımladığımız BERTurk tabanlı yapay zekâ modelleri ve veri setleri
Osmanlı-Türkçe anılarda kişi (PERSON), konum (LOC) ve kuruluş (ORG) tanıma modeli.
Tarihi Türkçe metinlerde klasik duygu analizi (pozitif / negatif / nötr).
Yazarın metinde geçen belirli kişilere yönelik duygusunu tespit eden özgün bireyler-arası duygu analizi modeli.
İbrahim Temo'nun anısından derlenmiş, bireyler arası duygu analizi için 202 cümlelik etiketli test veri seti.
Modellerimizi HuggingFace Spaces üzerinden doğrudan bu sayfada deneyebilirsiniz
İlk açılışta Space uyanırken ~30 saniye sürebilir. Demo yüklenmezse yukarıdaki "HuggingFace'de Aç" linkine tıklayın.
Yürürlükteki araştırma projelerimiz
Bu proje, Osmanlı İmparatorluğu'nun son döneminden Türkiye Cumhuriyeti'nin kuruluş yıllarına kadar olan kritik dönemdeki sosyo-politik yapıları yapay zeka teknolojileri kullanarak analiz etmeyi amaçlamaktadır.
Bizimle iletişime geçin
İzmir Yüksek Teknoloji Enstitüsü
Genel Kültür Dersleri Bölümü
Gülbahçe Kampüsü, 35430 Urla/İzmir
genelkultur@iyte.edu.tr
+90 232 750 7801
+90 232 750 7817
Laboratuvarımızın makaleleri, davetli konuşmaları, modelleri ve veri kümeleri
"Belgeden Veriye: Klasik Türk Edebiyatında Dijital İmkânlar - Sorular"
"Dijital Neşir, Etiketleme ve Metin Analizi"
"Osmanlı'dan Cumhuriyet'e Sosyo-Politik Ağ Analizi: Yapay Zekâ Yoluyla Dönem Tanıklıklarını Yeniden Okumak"
"Yapay Zekâ Yoluyla Dönem Tanıklıklarını Yeniden Okumak (1900–1940)"
"Geç Osmanlı Erken Cumhuriyet Dönemi Hatıratlarından Yazar Odaklı Duygu Analizi Modelleri Oluşturmak"
"Interdisciplinary Research in the Age of Artificial Intelligence: Social Sciences, Humanities, and Text Mining"
"Doğal Dil İşleme Yöntemlerini Kullanarak Yapay Zekâ Destekli Derse Özel Sanal Ders Asistanı Oluşturmak: HIST 201 Örneği"
"Tarihçilikte Yeni Eğilimler: Yapay Zekâ ve Dijital Teknolojiler"
CISA-BERTurk-Sentiment: Cross-Individual Sentiment Analysis for Historical Turkish
MemoirNER-BERTurk: Named Entity Recognition for Ottoman Turkish Memoirs
HistTurk-BERTurk-Sentiment: Tarihi Türkçe Duygu Analizi Modeli (1900–1950)
CISA-testset: İbrahim Temo Hatıratından Bireyler-Arası Duygu Analizi Test Veri Kümesi
Kişisel verilerinizin korunması hakkında
Son güncelleme: Haziran 2026
Bu web sitesi, İzmir Yüksek Teknoloji Enstitüsü (İYTE) Genel Kültür Dersleri Bölümü bünyesindeki Dijital Beşeri Bilimler ve Yapay Zekâ Laboratuvarı tarafından yürütülmektedir. 6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu (KVKK) kapsamında veri sorumlusu İYTE'dir. İletişim: genelkultur@iyte.edu.tr.
Sitemiz üzerinden yalnızca sizin açıkça paylaştığınız veriler işlenir:
Sitemiz, ziyaretçileri profillemek için üçüncü taraf reklam/izleme çerezleri kullanmaz.
KVKK md. 11 uyarınca; kişisel verilerinizin işlenip işlenmediğini öğrenme, düzeltilmesini veya silinmesini isteme ve işleme faaliyetine itiraz etme haklarına sahipsiniz. Taleplerinizi genelkultur@iyte.edu.tr adresine iletebilirsiniz.
Sitemiz GitHub, Hugging Face gibi üçüncü taraf platformlara bağlantılar içerir. Bu platformların kendi gizlilik politikaları geçerlidir; içeriklerinden İYTE sorumlu değildir.
Gizlilikle ilgili her türlü soru için: genelkultur@iyte.edu.tr
Bu siteyi kullanırken geçerli koşullar
Son güncelleme: Haziran 2026
Bu siteyi (dbb.iyte.edu.tr) ziyaret ederek ve kullanarak aşağıdaki şartları kabul etmiş sayılırsınız. Site, İYTE Dijital Beşeri Bilimler ve Yapay Zekâ Laboratuvarı tarafından bilgilendirme ve araştırma paylaşımı amacıyla sunulmaktadır.
Sitedeki metin, görsel ve tasarım öğeleri aksi belirtilmedikçe İYTE'ye aittir. Laboratuvarın geliştirdiği açık kaynak yazılımlar ve modeller, ilgili sayfalarında belirtilen lisanslar (ör. CC BY-NC 4.0) kapsamında kullanılabilir. Atıf yapılması rica olunur.
Sitedeki canlı demolar, modeller ve araçlar "olduğu gibi" sunulur; sonuçların doğruluğu veya kesintisizliği garanti edilmez. Bu çıktıların kullanımından doğabilecek sonuçlardan İYTE sorumlu tutulamaz.
Site, üçüncü taraf platformlara bağlantılar içerebilir. Bu sitelerin içeriğinden ve politikalarından İYTE sorumlu değildir.
Bu şartlar önceden bildirilmeksizin güncellenebilir. Güncel sürüm bu sayfada yayımlanır.
Sorularınız için: genelkultur@iyte.edu.tr